TẠNG THƯ PHẬT HỌC

 

 
THUYẾT GIẢNG KINH LUẬN
Ḥa Thượng Thích Duy Lực
Thích Đồng Thường Ghi Thành Văn
-o0o-

Giảng giải
PHẨM PHỔ MÔN
KINH DIỆU PHÁP LIÊN HOA

 

Giải thích đề kinh:

Diệu pháp, chữ “Diệu” là bất khả tư ngh́, pháp này không có thể dùng ư thức nghĩ ra được. Cho nên, lấy hoa sen để ví dụ, dù ở trong bùn śnh sanh ra, nhưng không bị bùn śnh làm ảnh  hưởng ô nhiểm, lấy hoa sen để h́nh dung quyển kinh này.

Quán Thế Aâm, theo âm thinh của thế gian phải lấy tai nghe mới đúng, nhưng người ngộ triệt để th́ lục căn hổ dụng, mắt nghe tai xem.

Chữ “Quán” phải dùng mắt để nh́n, mà dùng mắt để nghe âm thinh chỉ có tự tánh làm được. Ở đây là chỉ tự tánh của ḿnh (Phật), Phật nghĩa là tự giác, giác ngộ cho chúng sanh và giác ngộ hoàn toàn đầy đủ. Bồ Tát cũng có nghĩa giác ngộ chúng sanh. Tự tánh của ḿnh phổ biến cùng khắp hư không pháp giới, nên gọi là phổ môn hay phổ cập, phổ biến, chỗ nào cũng đến hết. Phẩm Phổ Môn là phẩm thứ 25 của kinh Pháp Hoa.

Dao Tần Pháp Sư  Cưu Ma La Thập

Ở Trung Quốc, Tần Thủy Hoàng cũng gọi là Tần. Đến sau, thời ngũ đại có 16 nước, trong đó 1 nước Tần, vua là Phù Kiên, lấy quốc hiệu là Phù Tần (tiền Tần).

Vua Phù Kiên chết, Dao Trành kế vị, nên gọi là Dao Tần, lại xưng là Hậu Tần.

Vua Dao Trành chết, con là Dao Hưng kế vị, nhà vua cung nghinh pháp sư Cưu Ma La Thập về Trường An.

Tại sao gọi là Tam Tạng Pháp Sư?

Tam tạng là kinh, luật, luận. Nếu thông suốt kinh gọi là kinh sư, thông suốt luật gọi là luật sư, thông suốt luận gọi là luận sư. Cưu Ma La Thập thông suốt 3 tạng, cho nên gọi là Tam Tạng Pháp Sư. Cưu Ma La Thập ở trong nước Dao Tần, nhà vua rất kính trọng và ngài dịch nhiều kinh. Quyển kinh Diệu Pháp Liên Hoa này do ngài Tam Tạng Pháp Sư Cưu Ma La Thập dịch rất hay và đúng nghĩa. Ngài nói rằng: “Nếu kinh của tôi dịch sai, khi tôi chết, đem đi thiêu th́ cái lưỡi của tôi mất, nếu đúng th́ lưỡi của tôi c̣n”.

Sau này ngài tịch rồi đem đi thiêu tất cả đều cháy hết, chỉ c̣n lại cái lưỡi không cháy, chứng tỏ kinh của ngài dịch không sai bản ư của Phật và hiện nay lưu hành rộng răi nhất.

Chánh văn:

Lúc ấy, Vô Tận Ư Bồ Tát từ chỗ ngồi đứng dậy, quỳ gối chấp tay bạch Phật rằng: Quán Thế âm có nhân duyên ǵ gọi là Quán Thế Aâm?
Phật bảo: Nếu có vô lượng vô biên chúng sinh chịu tất cả khổ, nghe được Quán Thế âm Bồ Tát, nhất tâm xưng danh. Tức thời, Quán Thế âm Bồ Tát quán được âm thinh kia đều được giải thoát.
Nếu có người tŕ danh hiệu Quán Thế âm này, dầu vào lửa lớn, lửa chẳng cháy được, v́ do sức oai thần lực của Bồ Tát vậy.
Nếu bị nước lớn làm trôi, xưng danh hiệu Bồ Tát này tức thời liền vào chỗ cạn.
Nếu có trăm ngàn vạn ức chúng sanh, v́ t́m vàng, bạc, lưu ly, xa cừ, mă năo, san hô, hổ phách, chơn châu các thứ báu, mà vào trong biển lớn; giả sử gió lớn thổi ghe thuyền kia trôi tấp nơi nước quỷ La Sát, trong đó nếu có đến một người xưng danh hiệu Quán Thế âm th́ những người ấy đều giải thoát khỏi nạn La Sát. Do nhân duyên đó mà tên là Quán Thế âm.

Giảng giải:

Ở trên nói Quán Thế âm là tự tánh của ḿnh, không phải thật có 1 Quán Thế âm nghe người ta xưng danh lại cứu, nếu có vậy th́ cứu không kịp, không những chỉ có thế giới này, mà có tam thiên đại thiên thế giới, vi trần thế giới, vô lượng vô biên thế giới, bất cứ có chúng sinh nào cầu cứu th́ cứu được!

Như đài phát thanh cực mạnh, nếu có radio nhỏ rà được làn sóng th́ muôn triệu máy radio cũng rà được làn sóng đều thu được. Bởi v́, diệu dụng của tự tánh cùng khắp hư không pháp giới; nên bất cứ chỗ nào cũng có, tức là tự tánh ḿnh tự cứu, chứ không phải người khác cứu hay Quán Thế âm cứu ḿnh. 

Nói đến nhất tâm là sự tu của ḿnh quét sạch tất cả chấp trước, chỉ c̣n tâm trống rỗng, như ngũ uẩn giai không th́ không tướng hiện ra gọi là nhất tâm, không có niệm khác th́ diệu dụng của Tự tánh hiện ra. 

Phải biết, Quán Thế âm dùng con mắt để nghe, mới gọi là Quán Thế âm. Nếu dùng con mắt nghe không được không gọi là Quán Thế âm. Cho nên đạt đến cảnh giới này th́ tất cả chấp trước đều sạch hết, mới được giải thoát.

Quán Thế âm là tự tánh của ḿnh, tự tánh ḿnh có thần thông biến hóa, không kém hơn Phật một chút nào cả, nên gọi là Phật tánh, người nào cũng sẵn đầy đủ, mà Phật đă dùng ra hết, c̣n ḿnh chưa được dùng ra, nếu có dùng ra chỉ được một chút. 

Ví dụ như dùng hết là một triệu phần, c̣n ḿnh dùng ra chỉ một phần triệu hay không đủ một phần triệu nữa. Nếu không dùng ra nó cũng biến vậy, nó chậm trở thành nghiệp lực, nhanh gọi là thần thông lực. Hiện giờ, đang biến hóa rất chậm nên ḿnh không biết được. 

Như tóc của ḿnh dài mỗi giây phút mà không tự biết, hay móng tay đang ra dài ḿnh không biết, tế bào mỗi giây phút thay đổi ḿnh cũng không biết. Chính ḿnh biến hóa mà tự không biết. Nó ngày đêm không ngừng biến nên có nhân quả tam thế, kiếp trước tạo thành kiếp này, kiếp này tạo thành kiếp sau.

V́ nhất thiết duy  tâm tạo, tạo chậm gọi là nghiệp lực, ví như tâm lực một triệu độ, ḿnh dùng ra chỉ có 1 độ nên nó biến chậm. Nếu tham thiền từ tâm lực 1 độ tiến lên 10 độ  100 độ  đến phân nửa là 500.000 độ th́ nó có thể biến nhanh. Như biến cái tách thành cái tách, biến mất cái tách th́ cái tách mất, gọi là thần thông lực.

Kinh Hoa Nghiêm nói: “Tâm ḿnh như họa sĩ rất hay”, họa ra đủ thứ ở trên thế gian, họa ra thiên đường th́ ḿnh mừng, họa ra ở địa ngục th́ ḿnh thấy sợ, đều do tâm ḿnh họa ra mà thôi. 

Ở trong này nói: “Nếu có người tŕ danh hiệu Quán Thế âm Bồ Tát”, chữ “tŕ” có người hiểu sai lầm tưởng là tụng, cũng như mỗi ngày tụng phẩm Phổ Môn, nói tŕ Phổ Môn là sai. Tŕ là theo kinh thực hành. Cũng như chúng tôi tŕ giới, nửa tháng bố tát tụng giới, tụng giới giống như tụng kinh vậy.

Nếu tụng là tŕ th́ có phá giới cũng không sao, v́ có tŕ rồi. Tŕ giới là theo giới thực hành, như theo kinh thực hành gọi là tŕ kinh. Tham thiền khởi lên nghi t́nh tự động quét tất cả chấp phàm phu, Tiểu thừa, Trung thừa và Phật thừa.

 Tham thiền là tŕ kinh, nếu có tŕ mới đạt đến Quán Thế âm, đạt đến tự tánh được. Cái dụng của tự tánh không qua tác ư. Nhiều Phật tử tham thiền có sức dụng phần ít của tự tánh. Chứng tỏ túc cầu viên làm thủ môn, trong lúc đang tham thiền không để ư trái banh, nhưng trái banh nào bay vô cầu môn đều chụp được. 

Tháng 6 năm 1979  chùa Từ ân mở thiền thất, Trương Quốc Anh dự đến cuối thiền thất. Anh là thủ môn hăng bột ngọt, đối phương là đội tuyển thủ rất mạnh, ai cũng tin chắc là đội bột ngọt sẽ thua, nhưng kết cuộc ngược lại đội bột ngọt thắng 4 – 0. V́ anh tham thiền không để ư trái banh, tức là không qua bộ óc để ư nên tác dụng rất nhanh, chụp không sót một trái banh nào. 

Nếu để ư banh là trể th́ không thể chụp banh được. Theo khoa học giải thích cho là vô lư, người ta để ư c̣n khó chụp được, mà không để ư lại chụp được! 

Có một cô thợ may tên là Tŕ Hằng Thiền cũng đang tham thiền vừa cắt vải may quần áo nhưng không lộn, lại có năng suất nhiều hơn. Chứng tỏ công việc bộ óc không cần qua bộ óc mà làm xong công việc bằng óc. Như dùng con số để tính nếu không để ư th́ dễ sai, mà tham thiền không để ư con số tính sổ không sai. Rơ ràng diệu dụng của tự tánh tự động không cần qua bộ óc.

Tŕ kinh là theo kinh thực hành mới đạt đến danh hiệu Quán Thế âm th́ được diệu dụng tự tánh hiện ra. Nếu đạt đến chỗ này, vào lửa không thể cháy được, v́ thần lực tự tánh hiện ra. Như nhiều người tham thiền chạy xe máy không để ư xe cộ, nhưng không bị xe đụng; nếu có đụng nhau, người tham thiền không bị ǵ. 

Một vị chở vợ bằng xe máy, trong khi người chồng tham thiền, người vợ không tham thiền, khi xe khác đụng vào xe th́ người vợ la lên, xe người khác hư và ngă, xe người tham thiền không ngă và không hư.

Lúc nhất tâm th́ diệu dụng tự tánh hiện ra, chứng tỏ lửa không thể cháy, nước không thể làm ch́m, mà muốn cái ǵ được cái nấy, tất cả tai nạn ma quỷ đều được giải thoát. V́ nhân duyên này gọi là Quán Thế âm là cái dụng tự tánh của ḿnh.

Chánh văn:

Lại nữa, có người đang lúc bị hại, mà xưng danh hiệu Quán Thế âm Bồ Tát, thời dao gậy của người cầm liền găy từng khúc, liền được thoát khỏi.

Nếu quỷ Dạ Xoa cùng La Sát đầu trong cơi tam thiên muốn đến hại người, nghe người xưng danh hiệu Quán Thế âm Bồ Tát th́ các quỷ dữ đó c̣n không thể dùng mắt dữ để nh́n, huống lại làm hại được.

Dầu lại người có tội hoặc không tội, gông cùm xiềng xích trói buộc nơi thân, xưng danh hiệu Quán Thế Aâm Bồ Tát, thảy đều đứt ră, liền được thoát khỏi.

Nếu kẻ oán tặc đầy trong cơi tam thiên đại thiên, có một vị thương chủ dắt các người buôn đem theo nhiều của báu, trải qua đường hiểm trở, trong đó có một người xướng rằng: “Các thiện nam tử! Chớ nên sợ sệt, nên phải một ḷng xưng danh Quán Thế âm Bồ Tát, vị Bồ Tát này hay đem pháp vô úy thí cho chúng sanh, các vị nên xưng danh hiệu th́ thoát khỏi oán tặc kia”.

Các người buôn nghe rồi, đều lên tiếng xưng rằng: “Nam mô Quán Thế âm Bồ Tát”, v́ xưng danh hiệu này đều được thoát khỏi.

Giảng giải:

Nếu theo kinh thực hành tức là tu theo 1 pháp môn nào, như pháp môn tu thiền; 1 người trước đó phạm tội tử h́nh, nếu được diệu dụng tự tánh hiện ra th́ dao kiếm đụng tới thân, kiếm dao găy từng đoạn, mà thân không hề ǵ. 

Hồi trước tôi chưa hiểu nghĩa này, cho rằng chỉ gạt con nít, ai khó tin được! Nhưng người tham thiền hiện ra cái dụng tự tánh chút ít có thể tin được. Nếu giải thích ra vô lư, nhưng sự thật đúng vậy. Nói xưng đúng danh hiệu Quan Thế âm Bồ Tát chứ không phải tụng cái danh thôi. Tụng cái danh mà tâm nghỉ cái này nghỉ cái khác th́ không có công hiệu.

 Tức là lúc ấy không có niệm ǵ khác, mới hiện ra cái dụng của tự tánh, mà tất cả ma quỷ đầy tam thiên đại thiên thế giới muốn ăn thịt người hay muốn hút tinh khí người th́ không thể được. Nếu dụng tự tánh Quan Thế âm Bồ Tát hiện ra th́ những tai nạn đó không thể hại được, huống là lấy mắt ngó! Việc ấy trong Thiền tông có nhiều. 

Như Hộ pháp thần muốn nh́n mặt vị trụ tŕ 30 năm của 1 ngôi chùa đă kiến tánh, nhưng không thấy được, v́ vị trụ tŕ có hào quang. Hộ pháp thần không biết làm cách nào, rồi hỏi chủ sự chùa: Tôi muốn thấy mặt trụ tŕ phải làm thế nào?

Chủ sự nói: Dễ mà! Ngày mai, đại chúng đang ăn cơm ông lấy thùng cơm lật ngược lại.

Hộ pháp thần làm theo lời nói, khi thùng cơm bị lật ngược, vị trụ tŕ rầy: Cơm của thí chủ sao làm  đổ như vậy!

Lúc đó, vị trụ tŕ không nhất tâm, thành ra hào quang hạ xuống, Hộ pháp thần thấy được rồi lại trước mặt đảnh lễ. Được một lúc, hào quang phục hồi th́ Hộ pháp thần không thấy nữa.

Tất cả mọi người đều có hào quang, ai tu nhiều tâm lực mạnh th́ có hào quang mạnh. Hộ pháp thần c̣n thấy không được, huống chi phàm phu làm sao thấy được! Thiền tông có chuyện tích khác.

Tổ Luật tông là Đạo Tuyên luật sư tŕ giới rất nghiêm chỉnh cảm ứng được thiên thần ở cơi trời, mỗi buổi trưa đem đồ ăn cúng dường trải qua thời gian tiếng tăm đồn khắp nơi. Thiền sư muốn gặp người cơi trời ra sao? Một hôm Thiền sư đến Đạo Tuyên, để chờ gặp người cơi trời, chờ đến qua giờ ngọ, Thiền sư thấy người cơi trời không đến, liền từ giả Đạo Tuyên về. 

Vừa ra khỏi nhà th́ Thiên thần vào, Đạo Tuyên nói: Tại sao hôm nay ông đến trể vậy? Biết tôi quá giờ ngọ không ăn!

Thiên thần đáp: Không phải đi trể, tôi vẫn đi như mỗi ngày vậy; nhưng có hào quang tỏa sáng khắp ṭa nhà, nên tôi vào không được, bây giờ hào quang tan, tôi mới vào được.

Đạo Tuyên mới biết Thiền sư có hào quang, không phải như lúc đầu coi thường Thiền sư không có oai nghi. Nhưng Thiền sư tŕ giới siêu việt mà Đạo Tuyên không biết, không ngờ Luật sư tŕ giới không bằng.

Diệu dụng của tự tánh hiện ra không thể nghĩ bàn. Nếu có tội hay không có tội, xưng danh đúng Quán Thế Âm th́ tất cả gông cùm xiềng xích được tan ră. Như đoàn người thương buôn gặp cướp tặc chỉ trong đó có người xưng đúng danh hiệu Quán Thế Âm th́ cướp tặc không hại được. 

Cho nên, gọi Quán Thế Âm ban cho cái không sợ. Tất cả khủng bố, khiếp sợ đều được thoát khỏi. Tức là nhất Tâm th́ diệu dụng tự tánh được hiện ra, chứ không phải niệm suông một câu “Quán Thế Âm Bồ Tát” mà cứu được. Nếu như vậy th́ người nào niệm cũng đều được cả! Nhưng lúc niệm phải niệm nhất tâm, muốn được nhất tâm nên ngày thường phải có sự tu tập. 

Như tham thiền chỉ có nghi t́nh, không có niệm khác th́ cái dụng tự tánh hiện ra; như có tài xế xe hơi đang tham thiền, không để ư xe, mà không đụng xe. Lúc chưa tham thiền bị cảnh sát giao thông thổi phạt, tham thiền rồi không c̣n bị thổi phạt. 

Việc ấy chứng tỏ sức dụng của tự tánh tự động, không cần qua bộ óc. Nếu qua bộ óc th́ không phải dụng tự tánh, đó đều là vọng. Cho nên, nói xưng đúng danh Quán Thế Âm, nghĩa là con mắt nghe được âm thanh, tức là không có phân biệt. Nếu có phân biệt th́ chỉ mắt thấy tai nghe.

Chánh Văn:

Vô Tận Ư! Quán thế âm Đại Bồ Tát sức oai thần cao lớn như thế.
Nếu có chúng sanh nào nhiều ḷng dâm dục, thường cung kính niệm Quán Thế âm Bồ Tát, liền được ĺa dục.
Nếu người nhiều giận hờn, thường cung kính niệm Quán Thế âm Bồ Tát, liền được ĺa ḷng giận.
Nếu người nhiều ngu si, thường cung kính niệm Quán Thế âm Bồ Tát, liền được ĺa ngu si.
Vô Tận Ư! Quán thế âm Đại Bồ Tát sức oai thần lớn, nhiều lợi ích như thế. Cho nên, chúng sanh phải thường tưởng nhớ.
Nếu có người nữ, giả sử muốn cầu con trai, lễ lạy cúng dường Quán Thế âm Bồ Tát, liền sanh con trai phước đức trí huệ; giả sử muốn cầu con gái, bèn sanh con gái có tướng xinh đẹp, v́ trước đă trồng cội phước đức, mọi người đều kính mến.

Giảng giải:
 
Vô Tận Ư là đại diện đương cơ phẩm kinh này, thần lực tự tánh Quán Thế âm của mọi người rất oai thần. Nếu người ham dâm dục, ngu si, sân hận, mà niệm đúng danh hiệu Quán Thế Âm Bồ Tát  th́ ngu si, sân hận sẽ hết. 

Có sự thật chứng tỏ, những người tham thiền, trước kia thích coi hát, mặc áo đẹp hay ăn uống, tham thiền  một thời gian th́ hết thích coi hát, mặc áo đẹp hay ăn uống. Tự nhiên hạ căn chuyển thành thượng căn, như ban đầu nghe tôi giảng không hiểu ǵ cả, có thể gọi ngu si, chỉ tin lời nói của tôi mà tham thiền vài tháng sau th́nh ĺnh phát huệ; trước kia coi kinh không hiểu, bây giờ coi kinh th́ hiểu. 

Tự tánh ḿnh đầy đủ, không kém hơn Phật. Không được dùng ra là do bị tham sân si che khuất, nên không hiện ra cái dụng. Như bụi che lấp mặt gương, nên gương không chiếu ra được. Nếu quét sạch bụi trên gương th́ ánh sáng gương hiện ra. 

Không phải do ḿnh tu mà thành Phật, như không phải quét bụi  mới thành gương, v́ gương đă thành sẵn. Lúc quét trống ra được bao nhiêu th́ cái dụng hiện ra bấy nhiêu. Bởi v́ Phật pháp nói đến chữ không là hiện ra cái dụng tích cực, chứ không phải tiêu cực.

Như nhà này, chẳng có cái không th́ chúng ta chẳng thể ngồi đây được. Cho nên, tất cả dùng đều phải nhờ cái không. Có cái không mới dùng được, chẳng có cái không chẳng dùng được. V́ vậy, Phật pháp nói đến cái không là hiện ra cái dùng.

 Ví dụ cái tay là cái dụng của tự tánh, nó là hoạt bát vạn năng, muốn lấy cái khăn, cái dĩa,… đều được. Nếu cầm chặt cây bút th́ không thể lấy thứ khác được nữa. Nếu cần lấy thứ khác th́ phải buông cây viết ra mới lấy được mọi thứ. 

Mà cây bút là pháp có, nếu chấp không tức là trong nắm tay không có ǵ hết, cũng làm mất cái dụng của cái tay. Như nắm tay “không” cần phải buông ra th́ cái dùng của tay mới có. Như không c̣n chấp không th́ cái dụng tự tánh được hiện ra.

Tự tánh luôn luôn hiện ra cái dụng hoạt bát vạn năng, nếu chấp nơi có th́ trụ nơi có, chấp nơi không th́ trụ nơi không đều có sở trụ, nên mất cái dụng hoạt bát vạn năng tự tánh. Cho nên, không trụ chỗ nào th́ cái dụng hoạt bát vạn năng tự tánh có vô lượng vô biên.

Dụng của tự tánh có oai thần lực như thế, có lợi ích cho chúng sanh, nên tất cả chúng sinh đều hướng vào tự tánh mà ngộ. Phải theo kinh thực hành, quét sạch bệnh chấp thật. Lúc ấy, dụng Phật tánh hiện ra, ḿnh không cần cầu nó vẫn được. 

Phật tánh hiện ra th́ được tự do tự tại, như muốn cầu nam được nam, muốn cầu nữ được nữ, muốn cái ǵ được cái nấy. Nếu c̣n một chút chướng ngại th́  không được tự do tự tại hay c̣n một chút khổ cũng gọi là không tự do tự tại. 

V́ vậy chúng sinh đều phải thọ tŕ. Thọ tŕ là lănh thọ thực hành, chứ không phải chỉ có miệng nói, không thực hành. Nếu như thế ai làm chẳng được! Vậy đâu có công hiệu, tự tánh không hiện ra cái dụng để dùng. Cho nên, tin tự tánh ḿnh là Phật, rồi mới lănh thọ thực hành theo, được hiện ra cái dụng tự tánh, mới đúng danh Quán Thế Âm có lục căn hổ dụng.

Chánh văn:

Vô Tận Ư! Quán Thế Âm Bồ Tát có sức thần như thế.

Nếu có chúng sanh cung kính lễ lạy Quán Thế Âm Bồ Tát, thời phước đức chẳng luống mất. Cho nên, chúng sanh đều phải thọ tŕ danh hiệu Quán Thế Âm Bồ Tát.

Vô Tận Ư! Nếu có người thọ tŕ danh tự của 62 hằng hà sa ức Bồ Tát, lại trọn đời cúng dường đồ ăn uống, y phục, giường nằm, thuốc thang. Ư ông nghĩ sao? Công đức của người thiện nam tín nữ có nhiều chăng?

Vô Tận Ư thưa: Bạch Thế Tôn! Rất nhiều.

Phật nói: Nếu người thọ tŕ danh hiệu Quán Thế Âm Bồ Tát, nhẫn đến một thời lễ lạy cúng dường, thời phước của hai người đó bằng nhau không khác, trong trăm ngh́n muôn ức kiếp không thể cùng tận.
 
Vô Tận Ư! Thọ tŕ danh hiệu Quán Thế Âm Bồ Tát đặng vô lượng vô biên lợi ích như thế.
 
Ngài Vô Tận Ư Bồ Tát bạch Phật rằng: Thế Tôn! Quán Thế Âm Bồ Tát dạo đi trong cơi Ta Bà như thế nào? Nói pháp cho chúng sanh như thế nào? Sức phương tiện việc đó như thế nào?
 
Phật bảo Vô Tận Ư Bồ Tát: Thiện nam tử! Nếu có chúng sanh trong quốc độ nào đáng dùng thân Phật đặng độ thoát, thời Quán Thế Âm Bồ Tát liền hiện thân Phật mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Duyên Giác đặng độ thoát, liền hiện thân Duyên Giác mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Thanh Văn đặng độ thoát, liền hiện thân Thanh Văn mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Phạm Vương đặng độ thoát, liền hiện thân Phạm Vương mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Đế Thích đặng độ thoát, liền hiện thân Đế Thích mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Tự Tại Thiên đặng độ thoát, liền hiện thân Tự Tại Thiên mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Đại Tự Tại Thiên đặng độ thoát, liền hiện thân Đại Tự Tại Thiên mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Thiên Đại Tướng Quân đặng độ thoát, liền hiện thân Thiên Đại Tướng Quân mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Tỳ Sa Môn đặng độ thoát, liền hiện thân Tỳ Sa Môn mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Tiểu Vương đặng độ thoát, liền hiện thân Tiểu Vương mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Trưởng Giả đặng độ thoát, liền hiện thân Trưởng Giả mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Cư Sĩ đặng độ thoát, liền hiện thân Cư Sĩ mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Tể Quan đặng độ thoát, liền hiện thân Tể Quan mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Bà La Môn đặng độ thoát, liền hiện thân Bà La Môn mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Tỳ Kheo, Tỳ Kheo Ni, Ưu Bà Tắc, Ưu Bà Di đặng độ thoát, liền hiện thân Tỳ Kheo, Tỳ Kheo Ni, Ưu Bà Tắc, Ưu Bà Di mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân phụ nữ của Trưởng Giả, Cư Sĩ, Tể Quan, Bà La Môn đặng độ thoát, liền hiện thân phụ nữ của Trưởng Giả, Cư Sĩ, Tể Quan, Bà La Môn mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân đồng nam, đồng nữ đặng độ thoát, liền hiện thân đồng nam, đồng nữ mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Trời, Rồng, Dạ Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lâu La, Ma Hầu La Dà, nhơn cùng phi nhơn đặng độ thoát, liền đều hiện ra mà v́ đó nói pháp.
 
Người đáng dùng thân Chấp Kim Cang thần đăïng độ thoát, liền hiện thân Chấp Kim Cang thần mà v́ đó nói pháp.
 
Vô Tận Ư! Quán Thế Âm Bồ Tát thành  tựu công đức như thế, dùng mỗi thân h́nh dạo đi trong các cơi nước để độ thoát chúng sanh, cho nên các vị phải một ḷng cúng dường Quán Thế Âm Bồ Tát.
 
Quán Thế Âm Đại Bồ Tát ở trong chỗ nạn gấp sợ sệt hay ban sự vô úy, cho nên cơi Ta Bà này đều gọi là vị Thí Vô Úy. 

Giảng giải:
 
Phật nói: “Có người thọ tŕ 62 ức, hằng hà sa Bồ Tát”. Tại sao nói 62 ức? Không nói 60 hay 61?  V́ kiến chấp của chúng simh có 62 thứ, cho nên có số 62 để đối trị kiến chấp. 62 thứ là ǵ? Gồm có tứ cú: Cú thứ nhất là “có”, cú thứ nh́ là “không”, cú thứ 3 là”chẳng có chẳng không”, cú thứ tư là “cũng có cũng không”. Nếu chấp có lọt vào cú thứ nhất, chấp không lọt vào cú thứ nh́, chấp chẳng có chẳng không lọt vào cú thứ 3, chấp cũng có cũng không lọt vào cú thứ tư. Nhân cùng với ngũ uẩn (sắc, thọ, tưởng, hành, thức) thành 20, rồi nhân với tam thế (quá khứ, hiện tại, vị lai) thành 60 và cộng nguồn gốc Có và Không thành 62: 

(Tứ cú x ngũ uẩn x tam thế ) + Có & Không.

Cho nên, kiến chấp gồm 62 thứ, tất cả các pháp đều do kiến chấp này sanh ra. V́ thế, muốn trị bệnh của chúng sinh, mới nói có 62 ức số để trị bệnh chấp chúng sinh.

Thọ tŕ 62 ức hằng hà sa số Bồ Tát để đối trị 62 kiến chấp này, ḿnh chỉ xưng đúng Quán Thế Âm là đầy đủ. Bởi v́, tự tánh của ḿnh đầy đủ tất cả, tất cả không ngoài tự tánh. 

Như hư không pháp giới không ở ngoài tự tánh. Nói tâm bao gồm hư không pháp giới th́ tâm là tâm, hư không pháp giới là hư không pháp giới là 2 rồi. V́ tự tánh bất nhị, nên hư không pháp giới là tâm, tâm là hư không pháp giới, hư không pháp giới là tự tánh, chứ không phải là 2 cái, nếu là 2 th́ không phải tự tánh.

Nói ra có 62 ức th́ nhiều, nhưng gom lại là bất nhị, cũng là Quán Thế Âm. V́ vậy công đức bằng nhau không khác, tất cả dụng tự tánh hiện ra dùng không hết. Phước đức của thế gian tuy nhiều, nhưng dùng có ngày phải hết; c̣n công đức của tự tánh dùng không bao giờ hết, v́ tự tánh không sanh th́ không diệt.

Chư Phật muốn ḿnh tu để tự tánh hiện ra cái dùng rốt ráo, như quét trống bao nhiêu th́ cái dụng hiện ra bấy nhiêu. “Không” tích cực th́ dụng tích cực. Thọ tŕ là quét chấp trước cho sạch, nếu quét chưa sạch th́ c̣n năng lực gọi là tiềm năng, tiềm năng ẩn nơi tự tánh của ḿnh.

Nếu quét sạch chấp trước hoàn toàn th́ cái dụng bằng Phật. Lúc ấy được tự do tự tại, muốn dùng như thế nào đều được cả. Ở đây nói có 32 ứng thân của Quán Thế Aâm là chúng sanh nào cần thân Phân độ th́ hiện thân Phật để độ, cần thân ǵ th́ hiện thân ấy để độ. 32 thứ là tùy theo tŕnh độ căn cơ của chúng sanh mà độ.

Như Lục Tổ nói: “Tự tánh tự độ”, Quán Thế Âm Bồ Tát cũng là tự tánh tự độ, mỗi mỗi chúng sanh cũng là tự tánh tự độ. V́ tự tánh là Quán Thế Âm Bồ Tát, tự tánh là Phật, chứ không phải người khác độ ḿnh được. Nếu có người khác độ ḿnh được, vậy Phật đại từ đại bi độ chúng sanh hết th́ chúng sanh bây giờ không c̣n khổ!

Không thể kể ra chi tiết 32 thứ ứng thân, v́ những thứ kia cũng như vậy.

Chánh văn:

 Vô Tận Ư Bồ Tát bạch Phật: “Thế Tôn! Con nay cúng dường Quán Thế Âm Bồ Tát”. Liền mở chuỗi ngọc bằng các châu báu nơi cổ giá trị trăm ngh́n lượng vàng, đem trao cho ngài Quán Thế Aâm mà nói rằng: “Xin Ngài nhận chuỗi trân bảo pháp thí này”.

Khi ấy Quán Thế Âm Bồ Tát chẳng chịu nhận chuỗi. Ngài Vô Tận Ư lại thưa cùng Quán Thế Âm Bồ Tát rằng: “Xin Ngài v́ thương chúng tôi mà nhận chuỗi ngọc này”.

Bấy giờ, Phật bảo Quán Thế Âm Bồ Tát: “Ông nên thương Vô Tận Ư Bồ Tát và hàng tứ chúng cùng Trời, Rồng, Dạ Xoa, Càn Thát Bà, A Tu La, Ca Lâu La, Khẩn Na La, Ma Hầu La Dà, nhơn và phi nhơn, … mà nhận chuỗi ngọc đó”.

Tức thời Quán Thế Âm Bồ Tát thương hàng tứ chúng và Trời, Rồng, nhơn và phi nhơn,… mà nhận chuỗi ngọc đó chia làm hai phần: Một phần dưng Phật Thích Ca Mâu Ni, một phần dưng tháp của Phật Đa Bảo.

Vô Tận Ư! Quán Thế Âm Bồ Tát có sức thần tự tại như thế, dạo đi nơi cơi Ta Bà.

Giảng giải:

Đến đây, Vô Tận Ư Bồ Tát bạch Phật rằng: “Con muốn cúng dường xâu chuỗi ngọc cho  Quán Thế Âm Bồ Tát”. Đây là h́nh dung trân trọng cung kính pháp. Nếu ḿnh không được nghe pháp th́ không biết cách tu hành, nên không được giải thoát và không hiện ra cái dụng Phật tánh.
 
Vô Tận Ư Bồ Tát muốn biểu thị cung kính Tam Bảo, mới lấy xâu chuỗi ngọc rất giá trị cúng dường. Ban đầu Quán Thế Âm Bồ Tát không chịu nhận. Vô Tận Ư Bồ Tát thưa cùng với Quán Thế Âm Bồ Tát rằng: “Xin Ngài v́ thương chúng tôi mà nhận chuỗi ngọc này”.
 
Khi ấy, Phật bảo Quán Thế Âm Bồ Tát: “Phải thương xót Vô Tận Ư Bồ Tát”. V́ Vô Tận Ư Bồ Tát là đại diện cho đương cơ, thương Vô Tận Ư Bồ Tát là thương xót tất cả người đang nghe pháp gồm có: Tỳ Kheo, Tỳ Kheo Ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ, Thiên Long bát bộ,…
 
Quán Thế Âm Bồ Tát chịu nhận chuỗi ngọc anh lạc, rồi chia ra làm 2 phần: Một phần cúng dường Phật Thích Ca và c̣n một phần cúng dường tháp Phật Đa Bảo.
 
Phật nói với những người nghe pháp: Tự tánh Quán Thế Âm của ḿnh có thần lực tự do tự tại, không những cùng khắp thế giới Ta Bà, mà cùng khắp vô lượng vô biên thế giới.

Chánh văn:
  
Lúc đó, Ngài Vô Tận Ư nói kệ hỏi Phật:
Thế Tôn đủ tướng tốt!
Con nay lại hỏi kia
Phât tử nhơn duyên ǵ 
Tên là Quán Thế âm?
Đấng đầy đủ diệu tướng.

Giảng giải:
 
Nói đến chữ “diệu” th́ bất khả tư ngh́, nếu có tướng để thấy là suy nghĩ được, vậy không phải “diệu tướng”. Diệu tướng này có sẵn đầy đủ cái dụng của tự tánh, tất cả chúng sanh cũng đầy đủ diệu tướng.
 
“Nhân duyên ǵ tên là Quán Thế âm?” Ở trên nói Quán Thế Âm Bồ Tát là cái dụng của tự tánh được hiện ra, mới có lục căn hổ dụng, nên con mắt nghe âm thanh, v́ vậy có tên là Quán Thế âm. Việc ấy không thể suy nghĩ được, gọi là đầy đủ diệu tướng. Cho nên, tất cả người thế gian tôn kính trân trọng.

Chánh văn: 

Nói kệ đáp Vô Tận Ư:
Ông nghe hạnh Quan âm
Khéo ứng các nơi chỗ
Thệ rộng sâu như biển
Nhiều kiếp chẳng nghĩ bàn
Hầu nhiều ngh́n ức Phật
Phát nguyện thanh tịnh lớn.
Ta v́ ông lược nói
Nghe tên cùng thấy thân
Tâm niệm chẳng luống qua
Hay diệt khổ các cơi.
Giả sử sanh ḷng hại
Xô rớt hầm lửa lớn
Do sức niệm Quán âm
Hầm lửa biến thành ao.
Hoặc trôi dạt biển lớn
Các nạn quỷ, cá, rồng
Do sức niệm Quan âm
Sóng ṃi chẳng ch́m đặng.
Hoặc ở chót Tu Di
Bị người xô rớt xuống
Do sức niệm Quan âm
Như mặt trời trên không.
Hoặc bị người dữ rượt
Rớt xuống núi Kim Cang
Do sức niệm Quan âm
Chẳng tổn đến mảy lông.
Hoặc gặp oán tặc vây
Đều cầm dao làm hại
Do sức niệm Quan Âm
Đều liền sanh ḷng lành.
Hoặc bị khổ nạn vua
Khi hành h́nh sắp chết
Do sức niệm Quan âm
Dao liền găy từng đọan.
Hoặc tù cấm xiềng xích
Tay chân bị gông cùm
Do sức niệm Quan âm
Tháo ră được giải thoát
Nguyền rủa các thuốc độc
Muốn hại đến thân đó
Do sức niệm Quan âm
Trở hại nơi bổn nhơn.
Hoặc gặp La Sát dữ
Rồng độc các loài quỷ
Do sức niệm Quan âm
Liền đều không dám hại.
Hoặc thú dữ vây quanh
Nanh vút nhọn đáng sợ
Do sức niệm Quan âm
Vội vàng bỏ chạy thẳng.
Rắn độc cùng ḅ cạp
Hơi độc khói lửa đốt
Do sức niệm Quan âm
Theo tiếng tự bỏ đi.
Mây sấm nổ sét đánh
Tuông giá xối mưa lớn
Do sức niệm Quan âm
Liền đặng tiêu tan cả.
Chúng sanh bị khổ ách
Vô lượng khổ bức thân
Quán âm sức trí  diệu
Hay cứu khổ thế gian
Đầy đủ sức thần thông
Rộng tu trí phương tiện
Các cơi nước mười phương
Không cơi nào chẳng hiện.
Các loài trong đường dữ:
Địa ngục quỷ, súc sanh
Sanh, già, bệnh, chết, khổ
Lần đều khiến dứt hết.
Chơn quán thanh tịnh quán
Trí huệ quán rộng lớn
Bi quán và từ quán,
Thường nguyện thường chiêm ngưỡng
Sáng thanh tịnh không nhơ
Huệ nhật phá các tối
Hay tiêu tai khói lửa
Khắp soi sáng thế gian.
Ḷng bi răn như sấm
Ư từ diệu dường mây
Xối mưa pháp cam lồ
Dứt trừ lửa phiền năo
 Căi kiện qua chỗ quan
Trong quân trận sợ sệt
Do sức niệm Quan âm
Cừu oán đều lui tan.
Diệu âm, Quán thế âm
Phạm âm, hải triều âm
Tiếng hơn thế gian kia,
Cho nên thường phải niệm.
Niệm niệm chớ sanh nghi
Quán âm bực Tịnh Thánh
Nơi khổ năo nạn chết
Hay v́ làm nương cậy.
Đủ tất cả công đức
Mắt lành trông chúng sanh
Biển phước lớn không lường
Cho nên phải đảnh lễ.

Giảng giải:

Phật nói: “Nay nghe hạnh Quán Thế âm”, tức là cái dụng của tự tánh khắp mười phương. Tất cả Phật và Bồ Tát đều có thệ nguyện rộng sâu như biển, không bị thời gian, số lượng hạn chế nên gọi là nhiều kiếp không nghĩ bàn.
 
Đại thanh tịnh là không sạch và không dơ. Chữ “đại” là siêu việt số lượng, siêu việt hiện tướng, ĺa tương đối. Nếu có sạch có dơ th́ chẳng phải là “đại”. Cho nên, phải quét luôn cả thanh tịnh, mới được đại thanh tịnh.
 
“Ta v́ ông lược nói, nghe tên cùng thấy thân, tâm không bỏ qua trống rỗng”. Như tham thiền không để lọt vào vô kư không, phải có nghi t́nh; nếu không có vọng tưởng không có nghi t́nh th́ lọt vào vô kư không, đối với việc tu hành kiến tánh là vô ích.
 
Nhưng đây “nghe danh thấy thân” không phải thật ḿnh nghe danh thấy thân. Như Kinh Lăng Nghiêm nói: “Nghe là phản văn (nghe)” là nghe tự tánh của ḿnh. Tự tánh không có h́nh tướng, không có thân. Kinh Kim Cang nói: “Không có thân mới là đại thân”. Nếu có thân th́ không phải đại thân, có h́nh tướng cũng không phải là đại thân.
 
Lúc tự tánh hiện ra th́ tất cả khổ đều tiêu mất, giả sử có người muốn hại ḿnh, muốn xô xuống hầm lửa, niệm đúng danh Quán Thế Aâm th́ sức dụng tự tánh biến hầm lửa thành ao mát trong xanh cho ḿnh tắm. Đoạn dưới nói nạn rồng, cá, quỷ,… nếu niệm được đúng danh Quán Thế Aâm th́ tất cả nạn kia không thể hại được.
 
Ở đây nói nhiều thứ, nhưng ư nghĩa giống nhau, chỉ cần hiểu một ư nghĩa là đủ.
 
“Quán âm diệu trí lực” cũng là cái dụng của tự tánh cứu tất cả khổ thế gian. “Đầy đủ sức thần thông”, v́ thần thông biến hóa tự tánh ḿnh không kém thua Phật một chút nào; Phật hiện ra dùng hết, c̣n ḿnh hiện ra một phần nào thôi.
 
Lúc ḿnh thọ tŕ theo lời Phật dạy, cuối cùng cũng hiện ra hết cái dụng như Phật, gọi là kiến tánh thành Phật. Sức dụng tự tánh được dùng ra hết gọi là Quan Thế Aâm diệu trí lực th́ tất cả khổ đều hết, nên đầy đủ tất cả thần thông.
 
Vậy 10 phương quốc độ đều có thần thông lực. Nếu có thần túc thông (biết bay) cũng không được tự do tự tại. Ngoại đạo tà ma đều có 5 thứ thần thông, trong đó có thần túc thông. Nếu muốn bay qua Pháp phải có không gian thời gian th́ bị không gian thời gian hạn chế, nên không được tự do tự tại.
 
Nếu thật tự do tự tại th́ không cần bay, chỉ nổi niệm th́ đă qua Pháp rồi hay nuốn hiện thân ở cơi nào, chỉ khởi niệm là thân ở cơi đó. Cho nên khỏi cần bay, cần bay th́ không được tự do tự tại.
 
Nếu được tự do tự tại th́ các khổ ác thú, địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh, sanh lăo bệnh tử đều tiêu diệt. Sau khi tiêu diệt th́ cái quán đó gọi là chơn quán. Ở đây có 5 thứ quán là cái dụng của tự tánh:
 
 Chơn quán là quán sát không hư vọng, không dính líu ǵ cả, nó rất trong sạch, luôn cả thanh tịnh cũng không có, mới là thanh tịnh quán. Lúc ấy không phải trí huệ của thế gian qua tác ư, nếu có tác ư th́ không được quăng đại. Trí huệ này là Bát Nhă mới được quăng đại, không bị số lượng hạn chế, v́ khắp 10 phương thế giới gọi là quăng đại trí huệ.

Bi quán và từ quán: Bi là cứu khổ chúng sanh, từ là ban vui. Tự tánh sẵn có từ bi. 

Từ là vô duyên từ, tức là không thấy ta ban vui cho chúng sanh, cũng không thấy chúng sanh thọ vui của ta, không có đối đăi ta và người.
 
Bi là đồng thể bi, tức là ta và chúng sanh đồng một bản thể không khác, cho nên gọi là bất nhị.
 
Người ta thường cho từ bi và bác ái giống nhau, nhưng khác nhau như trời với đất.
 
Bác ái là chấp ngă, tức là tất cả của ta được, rồi ta yêu đại chúng, ta cho đại chúng. C̣n từ bi th́ không có ngă, không có ta cho đại chúng, không có đại chúng thọ cái từ bi của ta.
 
Từ bi là cái dụng của tự tánh, không có ngă, không có tự, không có tha, không có tương đối.
 
Nếu chúng ta chưa đạt đến từ bi th́ phải thường nguyện thường chiêm ngưỡng, tức là tu tập ngày đêm không gián đọan. Tu tập theo Giáo môn th́ tu thiền quán, tu Tổ Sư thiền th́ hỏi câu thoại đầu, khởi nghi t́nh lên liên tục th́ đúng “thường nguyện thường chiêm ngưỡng”. Quét sạch tâm chấp th́ ánh sáng thanh tịnh hiện ra.
 
Ánh sáng thanh tịnh tự tánh hiện ra cũng như trí huệ mặt chiếu soi th́ mây mù đen tối tiêu tan. Aùnh sáng tự tánh hiện ra th́ gió, lửa, tai nạn đều tiêu hết, thế gian được sáng tỏ, các khổ không c̣n.
 
Dụng tự tánh hiện ra th́ không thể suy nghĩ được, phổ biến khắp nơi, cho nên tất cả chúng sanh đều thọ nhận cam lồ. Như trời mưa xuống chỗ nào th́ chỗ ấy được thắm ướt.
 
Nay tôi giảng phẩm Phổ Môn này các vị đều nghe hiểu, như trời mưa mà các vị thọ nhận được cam lồ. Trước kia có lửa phiền năo th́ nay được dập tắt. Nếu sức dụng tự tánh hiện ra th́ những oán ghét tranh chấp với nhau đều tan ră hết.
 
Phạm âm và hải triều âm là sức dụng của tự tánh. Chữ “phạm” là thanh tịnh, hải triều âm là tiếng kêu của biển ngày đêm liên tiếp không gián đọan. Cũng như sức dụng của tự tánh không gián đoạn, mặc dầu thân này vào thai trâu bụng ngựa,…
 
Nếu tự tánh hiện ra th́ âm thanh cùng khắp nơi hơn các âm thanh thế gian, cho nên ḿnh phải luôn luôn nhớ quán tự tánh của ḿnh. Tham thiền là hỏi câu thoại đầu khởi lên nghi t́nh, để tự tánh của ḿnh được hiện ra, dùng hết cái dụng tiềm ẩn bằng như dụng tự tánh của Phật.
 
Các vị nghe tôi giảng rồi không c̣n nghi ngờ nữa. Tự tánh của ḿnh là Quán Thế Aâm, cũng là Phật, có sức lực bằng Phật, không kém hơn Phật. Tự tánh của ḿnh thanh tịnh, v́ thế tất cả khổ nạn,… chỉ cần tự tánh được hiện ra th́ được yên ổn.
 
Chỉ nhờ tự tánh của ḿnh, chứ không nhờ ngoài tự tánh. Cho nên, Phật và Tổ nói: “Tin tự tâm là Phật gọi là chánh tín, tin ngoài tâm có Phật gọi là tà tín”. Nhờ chính ḿnh chứ không nhờ người khác, nếu nhờ người khác là ỷ lại th́ không được tự do tự tại.
 
Ḿnh phải làm chủ cho ḿnh, mà hiện nay không biết ḿnh là cái ǵ! V́ vậy, không làm chủ ḿnh th́ không được tự do tự tại, nếu được tự do tự tại th́ hết các khổ. Chư Phật chư Tổ muốn ḿnh giác ngộ, chữ “Phật” nghĩa là giác ngộ.
 
Giác ngộ cái ǵ? Giác ngộ là biết là cái ǵ, chưa giác ngộ nên không làm chủ được. V́ vậy, ḿnh không muốn già nhưng nó vẫn già, không muốn bệnh mà nó cũng bệnh, không muốn chết th́ nó lại chết. Giác ngộ biết ḿnh là cái ǵ th́ làm chủ ḿnh mới được tự do tự tại, tiềm năng của ḿnh dùng ra bằng Phật.
 
Tự tánh của ḿnh đầy đủ tất cả công đức, không phải do ḿnh làm ra. Cho nên, lấy “từ nhăn” mà xem chúng sanh th́ thấy phước đức của chúng sanh có vô lượng vô biên.
 
Đảnh lễ Phật không phải đảnh lễ tượng Phật gỗ hay tượng Phật đất, mà đảnh lễ tự tánh của ḿnh và hướng vào tự tánh của ḿnh mà ngộ. Nếu có đảnh lễ th́ không nên quên tự tánh, v́ vậy đảnh lễ là như thế!

Chánh văn:
 
Lúc ấy, Tŕ Địa Bồ Tát từ chỗ ngồi đứng dậy đến trước Phật bạch rằng: “Thế Tôn! Nếu có chúng sanh nào nghe phẩm Quán Thế Âm Bồ Tát đạo nghiệp tự tại, phổ môn thị hiện sức thần thông, nên biết công đức người đó chẳng ít”.
 
Khi Phật nói phẩm Phổ Môn này, trong chúng có tám muôn bốn ngàn chúng sanh đều phát tâm vô đẳng vô thượng chánh đẳng chánh giác.

Giảng giải:
 
Phật thuyết phẩm Phổ Môn đến đây có Tŕ Địa Bồ Tát bạch Phật rằng: “Thế Tôn! Nếu có chúng sanh nào nghe phẩm Quán Thế Âm Bồ Tát đạo nghiệp tự tại, Phổ Môn thị hiện sức thần thông, nên biết công đức người đó chẳng ít”. Nghĩa là tự tánh ḿnh hiện ra cùng khắp, thần thông lực cũng hiện ra cùng khắp th́ công đức không chỗ nào thiếu sót.
 
Lúc ấy, Phật thuyết phẩm Phổ Môn này, trong chúng hội có 84000 người đều phát tâm vô thượng bồ đề, tức là phát tâm giác ngộ. Tâm giác ngộ ở trong Thiền tông gọi là phát tâm vô sở đắc.
 
Phát tâm vô sở đắc là phát tâm cao nhất, nếu c̣n có sở đắc th́ c̣n chấp ngă th́ không phải tâm giác ngộ cao nhất. Cho nên, tôi dạy các vị tham thiền, căn bản là vô sở đắc, vô sở cầu, vô sở sợ. 

Nếu giữ được vô sở đắc, vô sở cầu, vô sở sợ th́ tâm bồ đề luôn luôn được giữ, luôn luôn được phát. Nếu có sở đắc th́ không phải tâm bồ đề, nên không được giác ngộ, v́ c̣n có ngă chấp.

Hỏi:
 
Các vị kiến tánh rồi như những trường hợp quả báo của Sư Tử tôn giả, Tổ Huệ Khả, Tổ Nam Đầu,… mà thầy đă giảng có sức dụng tự tánh hiện ra th́ những đao trượng găy từng khúc. Nhưng đao trượng đến các vị đó không găy từng khúc, mà ngược lại làm cho thân thể các vị phải bị tan nát rất thê thảm, tại sao?

Đáp:
 
Câu hỏi này rất hay, chư Phật chư Tổ độ chúng sanh có thuận độ và có nghịch độ. Có việc Bồ Tát làm ra hiện tượng ác rồi đọa địa ngục, để cho chúng sanh thấy sợ mà không dám làm. Chứng Đạo Ca nói: “liễu tức nghiệp chướng bổn lai không”, liễu là ngộ triệt để th́ nghiệp chướng sẽ tiêu hết. 

Như trong chiêm bao có người tạo tội, bị chính phủ chiêm bắt khảo đánh, ở tù; lúc ấy rất khổ sở, nhưng khi tỉnh thức th́ thấy chiêm bao ở đâu? Luôn cả thân chiêm bao cũng không có. Vậy ai phải chịu khổ, bị bắt khảo ở tù! Nhưng v́ độ chúng sanh, nên chư Tổ thị hiện cho chúng sanh sợ.

Thấy rằng nhân quả không sai, như Phật nói: Dân tộc Phật Thích Ca bị Lưu Ly Vương đem quân bao vây đều giết hết lớn nhỏ. Lúc ấy, Tôn giả Mục Kiền Liên có thần thông thấy vậy chịu không nổi, rồi lấy bát cứu 500 người đem lên hư không để khỏi bị giết.

Khi quân Lưu Ly Vương giết xong rồi kéo quân về, Tôn giả Mục Kiền Liên đem bát xuống thấy trong bát toàn là máu. Rồi Tôn giả Mục Kiền Liên hỏi Phật: Con đă cứu 500 người, mà tại sao vậy?

Phật nói: Đó là nhân quả.

Tôn giả Mục Kiền Liên hỏi: Nhân quả như thế nào?

Phật nói: Dân tộc Thích Ca sống nghề bắt cá, Lưu Ly Vương cùng quân lính là cá ở trong một cái ao. Dân tộc này lấy hết nước rồi bắt hết cá để ăn. Nhưng chỉ có một con nít không bắt và không ăn cá. Con nít đó là ai? Là ta. Bây giờ thành Phật rồi c̣n nhức đầu 3 ngày.

V́ độ chúng sanh nên nói nhức đầu 3 ngày, nhưng ở trong kinh khác nói: “Phật v́ chúng sanh nên nói nhức đầu 3 ngày, chứ Phật đâu có nhức đầu”. Bởi thế, Phật từ bi phải nói như vậy, chỗ này nói như thế này th́ chúng sanh mới tin, chỗ khác nói khác th́ chúng sanh mới tin. Nếu không biết ư của Phật th́ thấy rất mâu thuẫn, nhưng sự thật không mâu thuẫn.

Phật v́ chúng sanh muốn thoát khổ, mà tùy theo căn cơ để thuyết pháp, chứ không phải Phật có ư gạt chúng sanh. Chư Phật chư Tổ nói: “Chư Phật chư Tổ không có ư gạt chúng sanh, v́ chúng sanh không thấu qua ư của chư Phật chư Tổ, nên bị Phật, Tổ gạt”.

Như nước sông, nước biển không có ư làm chướng ngại người, tại người đi qua không được, nên bị sông biển làm chướng ngại. Cho nên, trong Thiền tông nói: “Về sau tôi không bị Phật, Tổ gạt nữa”. Có nhiều người theo mặt chữ giải thích phẩm Phổ Môn th́ nghịch ư Phật. V́ kinh Pháp Hoa là kinh liễu nghĩa phá chấp thật.

Phật thuyết 2 thứ kinh: Kinh liễu nghĩa là phá chấp thật và tùy theo căn cơ chấp thật nên nói kinh bất liễu nghĩa.

Trong kinh Duy Ma Cật, Phật dạy: “Phải y kinh liễu nghĩa, chứ không y kinh bất liễu nghĩa”. Câu này ở trong pháp tứ y:

1- Y pháp bất y nhân.
2- Y nghĩa bất y ngữ.
3- Y liễu nghĩa, bất y bất liễu nghĩa.
4- Y trí bất y thức.

 

     
 

Trở lại

 
   
   
   

 

Xin gởi bài mới và ư kiến đóng góp về Tạng Thư Phật Học qua địa chỉ email:

tangthuphathoc@gmail.com